An ceart chun tearmainn a ráthú 

Tá an ceart chun cosaint idirnáisiúnta a iarraidh ag gach duine atá ag teitheadh ó ghéarleanúint nó ó dhíobháil thromchúiseach ina thír féin nó ina tír féin. Is ceart bunúsach é an tearmann agus tá sé mar oibleagáid idirnáisiúnta ar pháirtithe na mBallstát é a dheonú do dhaoine  a bhfuil na critéir arna leagan síos i gCoinbhinsiún na Ginéive 1951 i dtaobh stádas dídeanaithe á gcomhlíonadh acu. Rinne AE na coinníollacha maidir le bheith cáilithe do chosaint idirnáisiúnta a chomhtháthú ina chorpas dleathach féin, agus rinne sé an coincheap a leathnú trí chatagóir de thairbhithe na cosanta idirnáisiúnta a chruthú sa bhreis ar dhídeanaithe, i.e. tairbhithe na fochosanta.

Tá an ceart chun tearmainn á ráthú le hAirteagal 18 de Chairt um Chearta Bunúsacha an Aontais Eorpaigh . Le hAirteagal 19, cuirtear cosc le hionnarbadh comhchoiteann agus déantar daoine aonair a chosaint ó bheith á mbaint, á ndíbirt nó á n-eiseachadadh chuig stát ina bhfuil baol tromchúiseach go ngearrfaí pionós an bháis orthu nó go mbeidís thíos le céasadh nó pionóis eile atá mídhaonna nó táireach.

comhbheartas tearmainn  Eorpach comhaontaithe ag na Ballstáit, lena n-áirítear fochosaint agus cosaint shealadach.

Ní mór na nósanna imeachta chun tearmann a dheonú a bheith cothrom agus éifeachtach ar fud an Aontais. Is é sin bunús an Chomhchórais Eorpaigh Tearmainn  (CET).

Tá CET comhdhéanta de roinnt píosaí reachtaíochta  a chlúdaíonn gach gné den phróiseas tearmainn:

  • ‘Rialachán Bhaile Átha Cliath’,  lena gcinntear cé acu Ballstát atá freagrach as scrúdú a dhéanamh ar iarratas ar thearmann.
  • treoir maidir le nósanna imeachta tearmainn lena mbunaítear comhchaighdeáin do nósanna imeachta atá cothrom agus éifeachtúil;
  • treoir maidir le coinníollacha glactha lena mbunaítear comhchaighdeáin íosta do dhálaímaireachtála na n-iarratasóirí ar thearmann agus lena n-áirítear go bhfuil rochtain ag iarratasóirí ar thithíocht, bia, fostaíocht agus cúram sláinte;

treoir maidir le cáilíocht lena gcinntear cé a cháilíonn mar dhídeanaí nó mar thairbhí d’fhochosaint agus lena saothraítear sraith de chearta do thairbhithe (ceadanna cónaithe, doiciméid taistil, rochtain ar fhostaíocht agus ar oideachas, leas sóisialta agus cúram sláinte).