aller au contenu
 
 
 

Zeventig jaar geleden: Robert Schuman breekt een traditie

21/04/2020

Op 9 mei viert de Europese Unie dit jaar de 70ste verjaardag van de zogenaamde ‘Schuman-verklaring’. Dat was de korte toespraak die de Franse minister van Buitenlandse Zaken Robert Schuman op 9 mei 1950 om 18u hield ten overstaan van de verzamelde Franse pers in het Salon de l’Horloge van zijn ministerie aan de Quai d’Orsay in Parijs.  

 

Daarin lanceerde hij het voorstel dat Frankrijk en Duitsland, en eventueel ook andere Europese landen, voortaan samen hun staalindustrie zouden beheren, alsof er geen grenzen meer bestonden. Het idee kwam van Jean Monnet, de Commissaris van het Plan in de Franse regering, die zag dat Frankrijk en de pas gevormde West-Duitse staat van de pas verkozen kanselier Konrad Adenauer opnieuw in de fatale rivaliteit en het opbod terechtkwamen van na de Eerste Wereldoorlog, ook en vooral rond hun staal(- en dus wapen)industrie. Monnet besefte dat Frankrijk die strijd om de hoogste staalproductie opnieuw zou verliezen en bood dus samenwerking op gelijke voet aan om controle te krijgen op de Duitsers. Adenauer zag de kans om voor het eerst sedert de oorlog zijn land uit het totale diplomatiek isolement te halen waarin het sedert zijn nederlaag in 1945 vertoefde. Zo brak het drietal de oude dynamiek van rivaliteit, naijver en oorlog tussen de twee meest gezworen vijanden op het continent en begon het avontuur van de Europese Unie.

 

Een goed overzicht van het verhaal werd een tiental jaar geleden gemaakt op initiatief van de EVP-fractie in het Europees parlement, met centraal één van de laatste ooggetuigen van de fameuze persconferentie van Schuman (voertaal: Engels):

 

Interessant is zeker ook dit portret van de geestelijke vader van het plan-Schuman, Jean Monnet, twaalf minuten lang, gemaakt in 2010 op basis van de archieven van de EU in Firenze (in het Frans):

 

 

Wie er nog meer over wil weten, kan terecht bij een uitgebreid verhaal over de merkwaardige levensloop van Robert Schuman, gemaakt door France 3 Lorraine in 2015 (in het Frans).

 

 

En wie er meer over wil lezen, kan nog altijd hier terecht (in het Engels):

 

De Geboorte van Europa 09/05/1950