"Zonder hulp van de EU zou ik niet thuis zijn gekomen“

Awa Seck Kon veilig naar huis dankzij hulp van de EU België, Brussel

Sommige Europese burgers zaten vast in het buitenland toen EU-lidstaten hun grenzen sloten. Iedereen wil tijdens deze crisis het liefste thuis zijn, maar wat als je in het buitenland was toen het virus toesloeg? Dit overkwam bijvoorbeeld Awa. Awa komt uit België maar kwam tijdens haar reis vast te zitten in Senegal. Het Europees Coördinatiecentrum voor respons in noodsituaties organiseerde vluchten naar Europa zodat Awa, en duizenden andere Europeanen, veilig terug naar huis konden komen. De Europese Unie helpt de lidstaten bij het coördineren van de bijstand en de consulaire repatriëringsoperaties voor EU-burgers in de hele wereld, waar dan ook in de wereld. Tot dusver hebben ze ongeveer 85 000 mensen geholpen om terug naar Europa te komen tijdens de crisis.

"Ik ben trots dat ik door heel Europa goederen kan blijven vervoeren dankzij de green lanes van de EU“

Fred Levert essentiële goederen in alle EU-lidstaten dankzij de green lanes van de EU Nederland, Utrecht

Ook als de interne grenzen van de EU gesloten zijn, rijden er toch weleens vrachtwagens de grens over. Wist je dat Europa afhankelijk is van deze vrachtwagens voor het vervoer van voedsel en essentiële goederen naar distributie- en verkooppunten? Fred is een van de duizenden vrachtwagenchauffeurs die zo hard nodig zijn nu. Dankzij chauffeurs als Fred blijven onze winkels gevuld en krijgen ziekenhuizen genoeg uitrusting. De Europese Unie heeft het voor Fred gemakkelijker gemaakt om de grens over te steken. Op 23 maart heeft de Europese Commissie alle lidstaten gevraagd om ervoor te zorgen dat de controles en gezondheidschecks voor alle vrachtvoertuigen niet meer dan 15 minuten in beslag nemen. De Commissie heeft ook advies gegeven over hoe chauffeurs het best beschermd kunnen worden tegen COVID-19.

"We zijn zo ver gekomen, we kunnen nu niet opgeven“

Valentinos Coördineert de contactspeurders van het Ministerie van Volksgezondheid in Cyprus Cyprus, Nicosia

Valentinos Silvestros is veldepidemioloog. Hij is ook de coördinator voor het contactonderzoek van de afdeling toezicht en controle bij besmettelijke ziekten van het Ministerie van Volksgezondheid. Zijn team brengt de besmettingsketen in beeld en probeert deze keten te doorbreken, door mensen die al zijn besmet en mensen die in contact zijn geweest met het virus te isoleren. Het team werkt onder lastige omstandigheden en het werk vraagt veel van hen, ook op persoonlijk vlak. Valentinos heeft zijn familie en vrienden al meer dan acht weken niet gezien. Soms voelt hij zich erg moe en komt hij na een lange werkdag thuis met een pijnlijke rug en schouders. Hij is opgelucht dat het aantal gevallen afneemt. “Ik ben zo blij dat ons kleine landje het zo goed doet”, zegt hij. Iedereen werkt samen en dit geeft hem hoop voor de toekomst. Toch waarschuwt hij: “Nu is niet het moment om de aandacht te laten verslappen. We mogen niet opgeven. We moeten onze mensen beschermen en onze zorgsystemen versterken.”

"De campagne #EMKrepi brengt Sloveense bedrijven en jongeren samen om onze economie te helpen aanzwengelen“

Nika Spoort jongeren aan om te kiezen voor Sloveense producten en diensten tijdens de COVID-19-crisis Slovenië, Ljubljana

Nu lokale winkels in heel Slovenië kampen met de gevolgen van de lockdown, geeft de Europese jeugdkaartcampagne (#EMKrepi) nieuwe hoop. Het idee is simpel. Door gebruik te maken van de mogelijkheden van de Europese jeugdkaart krijgen Sloveense jongeren onder de 30 toegang tot allerlei voordelen bij lokale winkels. Zo kunnen ze ook de winkels van hun vrienden helpen. Het initiatief is opgezet door het Sloveense jeugdagentschap (SLOAM), dat jongeren wil aansporen om hun potentieel te verwezenlijken, actief te zijn in de maatschappij en verantwoorde keuzes te maken. Het programma kent al meer dan 120 000 kaarthouders, wat wil zeggen dat 40 % van de Sloveense jeugd meedoet. Nika Stegovec legt uit dat de kaart verschillende voordelen biedt, waaronder meer dan 70 000 kortingen in heel Europa. “#EMKrepi is de nieuwste campagne van het programma die jongeren ertoe aanzet om de komende maanden vooral te kiezen voor Sloveense producten en diensten. Dit zal helpen onze economie weer op gang te brengen.”  

"We hebben mensen laten stemmen over welk item volgens hen het belangrijkst is om bij je te hebben in quarantaine“

Femi Legt cultuur en levensstijl vast tijdens de pandemie in Ierland Ierland, Dublin

Een van de dingen die we leren van de COVID-19-crisis is dat mensen tijdens een crisis andere dingen belangrijk gaan vinden. We hebben allemaal de wereldwijde run op wc-papier gezien. Maar welke items vinden jongeren onmisbaar? Om hierachter te komen plaatste het Ierse bedrijf Slight Motif op sociale media een lijst met 32 essentiële quarantaine-items. Ze organiseerden een competitie waarin mensen in verschillende rondes konden stemmen voor hun favoriete item. Op de lijst stonden onder andere zakdoekjes, snacks, desinfecterende handgel en gymspullen. Femi Falana vertelt: “De Spotify-app had na vijf rondes de meeste stemmen en is volgens jongeren dus absoluut onmisbaar tijdens de quarantaine”. De actie “Quarantaine Bunker Pack” is een van de manieren waarop Slight Motif probeert om stedelijke cultuur en levensstijl in Ierland vast te leggen.

"Wat mij echt zal bijblijven is de dankbaarheid van onze passagiers“

Olga Stewardess bij repatriëringsvluchten Polen, Warschau

#LOTdoDomu (Vlieg naar huis met LOT) was vanuit organisatorisch en logistiek oogpunt een van de grootste uitdagingen voor de Poolse burgerluchtvaart ooit. In 22 dagen is de Poolse nationale luchtvaartmaatschappij naar 71 steden in 53 landen over de hele wereld gevlogen. De operatie was in een recordtempo voorbereid om landgenoten te helpen die vanwege COVID-19 in het buitenland waren gestrand, ver weg van hun familie. “Die vluchten waren op veel punten zo anders dan normaal. Elke vlucht voelde steeds meer als een reddingsoperatie”, vertelt Olga, stewardess op enkele van deze vluchten. De maatschappij heeft 388 vluchten vanuit zes continenten uitgevoerd en passagiers opgehaald uit onder andere Peru, Mexico, Argentinië, Japan, de VS en Australië. In totaal heeft LOT meer dan 54 000 Poolse burgers thuisgebracht.

"Elk leven telt“

Constantinos Bestrijdt de pandemie op meerdere fronten: van eerste hulp tot nationale coördinatie Cyprus, Nicosia

Constantinos Constantinou is deskundige op het gebied van besmettelijke ziekten bij de Cypriotische nationale gezondheidsorganisatie. Hij zet zich vanaf het begin op meerdere manieren in om de coronapandemie te bestrijden. Constantinos wist dat er een gebrek was aan betrouwbare informatie over deze nieuwe dreiging voor de volksgezondheid. Hij werkte voor het Ministerie van Volksgezondheid, waar hij coördinator was voor de verspreiding en constante actualisering van de richtlijnen inzake COVID-19 van de Wereldgezondheidsorganisatie, het Europees Centrum voor ziektepreventie en -bestrijding en andere internationale instanties. Nu begint Constantinos zijn dag met het verzorgen van patiënten op de COVID-afdeling van het algemene ziekenhuis van Nicosia. Zijn werkdag eindigt laat op de avond na lange telefoongesprekken en talloze mails. Hij overlegt met collega’s over de behandeling van patiënten en praat ook met mensen over hoe ze zichzelf en hun dierbaren kunnen beschermen.

"We zullen kleine bedrijven blijven ondersteunen door antwoorden te vinden op hun juridische vragen omtrent de pandemie“

Małgosia en Katarzyna Geven pro bono juridisch advies aan bedrijven die zijn getroffen door de pandemie Polen, Poznań

Veel ondernemers waren niet voorbereid op COVID-19 en de gevolgen ervan voor hun bedrijf. Hoe moeten ze omgaan met verstoringen in de toeleveringsketen? Wanneer zijn overmachtsclausules van toepassing op hun bedrijf? Om deze vragen te helpen beantwoorden heeft Małgosia, een Poolse advocate, besloten een YouTube-kanaal op te zetten om ondernemers bekender te maken met de relevante wetgeving. Ze legt uit: “Ik geef ondernemers advies over de meest recente wetgeving en de overheidssteun die ze kunnen ontvangen. De wetgeving inzake COVID-19 wordt in Polen constant herzien en daarom hebben we het idee verder uitgewerkt met hulp van Katarzyna.” Samen richten ze zich op het geven van juridisch advies via webinars en houden ze pro bono telefonische consultaties voor kleine ondernemingen. Ze geven bijvoorbeeld informatie over gegevensbescherming en de privacy van werknemers die thuiswerken. Op de website en de Facebookpagina van het bedrijf is meer informatie te vinden over het initiatief.

"“Vie Féminine” wil vrouwen helpen hun sociale rechten op te eisen en een sociaal netwerk te houden“

Yasmina en Fatima Hebben een hulplijn en Facebookgroep geopend waarmee vrouwen in nood elkaar kunnen helpen België, Charleroi

In België kunnen vrouwen in nood altijd een beroep doen op de organisatie “Vie Féminine”. COVID-19 stelde de organisatie echter voor een uitdaging: meer vrouwen hadden hulp nodig, terwijl het steeds lastiger werd om dit te organiseren. Daarom kwamen Fatima en Yasmina met een innovatieve oplossing. Ze hebben snel een hulpnummer opgezet dat zeven dagen per week bereikbaar is en vrouwen in Charleroi sociaal contact biedt en helpt om hun sociale rechten op te eisen. Deze hulp is beschikbaar in 5 regio’s in Wallonië. Naast de hulplijnen heeft Vie Féminine ook een Facebookgroep opgezet onder de naam “Confinées et solidarités” (Vrouwen in lockdown en verbondenheid). “De groep helpt vrouwen om in contact te blijven en elkaar te ondersteunen tijdens de lockdown. De leden van de groep helpen elkaar bij allerlei zaken, van persoonlijke initiatieven, bijvoorbeeld leuke ideeën om kinderen bezig te houden, tot het uitdelen van voedsel en het bieden van hulp in noodgevallen”, vertellen Fatima en Yasmina.

"Met onze kaart waarop alle lokale producenten staan aangegeven, weten geïnteresseerde klanten meteen waar ze terechtkunnen“

Celine en Ludovic Helpen lokale producenten de COVID-19-lockdown door te komen Frankrijk, Beaumontel

Lokale producenten komen niet vaak in het nieuws, maar zij worden hard getroffen door de lockdown in Frankrijk. Marktkramen, restaurants en schoolkantines moesten dicht en dit had grote gevolgen voor lokale producenten. In Normandië begon men na te denken over de vraag: hoe kunnen we burgers aansporen om lokale producten te kopen in deze moeilijke tijd? De regio Normandië en de lokale organisatie die eerder de Rollon, een lokale munt, introduceerde, hebben samen een oplossing gevonden. Ze hebben een kaart van de regio gemaakt die sinds 8 april online staat. De kaart heet “Au Rendez-vous des Normands” en bevat de contactgegevens van meer dan 1 200 lokale producenten. Bij hen kunnen mensen terecht voor onder meer groente en fruit, vis en zeevruchten, vlees en zuivelproducten. De kaart is ondertussen al meer dan 3 000 keer bekeken.

"Onze initiatieven zijn erop gericht de gemeenschappen waarop het nieuwe normaal de grootste impact heeft, te helpen en ondersteunen“

Anca Helpt lokale ondernemingen en ziekenhuispersoneel tijdens de pandemie Roemenië, Boekarest

Anca had een idee om lokale ondernemingen te helpen de verplichte sluiting door te komen. Ze nodigde haar Facebookvrienden uit om cadeaukaarten te kopen bij deze ondernemingen, die ze dan konden gebruiken zodra de winkels hun deuren weer zouden openen. “Binnen 24 uur ging de campagne viraal op de sociale media”, vertelt Anca. “Het online boekingsplatform CardCadou besloot om met ons samen te werken en meer dan 140 kleine bedrijven in heel Roemenië hebben zich bij het initiatief aangesloten.” Maar Anca wilde nog meer doen om te helpen. Daarom startte ze ook een platform waarop mensen geld kunnen geven voor vouchers waarmee ziekenhuispersoneel een kopje koffie kan kopen. “Dankzij #cafeapentruspitale hebben we tonnen kwaliteitskoffie kunnen leveren aan ziekenhuizen in Boekarest en vijf andere Roemeense steden”, vertelt Anca ons. De reacties van artsen en verpleegkundigen waren zo positief dat koffiebranderij The Barn Berlin besloot om het initiatief ook in Duitsland te lanceren.

"Aangezien er in het begin geen organisaties of modellen waren die het verloop van de epidemie konden monitoren en voorspellen, besloten wij een handje te helpen“

Dr. Leskovar en professor dr. Cizelj In Slovenië besloten twee nucleaire ingenieurs de bevoegde autoriteiten te voorzien van belangrijke statistieken over de ontwikkeling van COVID-19 Slovenië, Ljubljana

In heel Europa beleven burgers spannende dagen. De lockdownmaatregelen worden geleidelijk aan opgeheven, maar de kans op een tweede golf is nog steeds aanwezig. Het blijft wachten, vooral op de statistieken, om te zien of we COVID-19 eindelijk achter ons kunnen laten. In Slovenië zijn de statistieken van dr. Matjaž Leskovar and professor dr. Leon Cizelj een belangrijk referentiepunt geworden voor de bestuurders die besluiten moeten nemen over nieuwe maatregelen. Dit hadden ze van te voren nooit gedacht. Ze begonnen statistieken over COVID-19 samen te stellen uit nieuwsgierigheid en vanuit de overweging om op alles voorbereid te zijn - een houding die ze als nucleaire ingenieurs voortdurend moeten aannemen. De statistieken, gepubliceerd door de afdeling reactortechniek van het Jožef Stefan-instituut, brengen de verspreiding van COVID-19 in Slovenië in kaart. De cijfers worden gepresenteerd op een eigen YouTube-kanaal.